Brunei jest jednym z najmniejszych państw Azji Południowo-Wschodniej, ale jego relacje gospodarcze z Chinami stają się coraz ważniejsze. Pekin jest obecnie jednym z trzech największych partnerów handlowych Brunei oraz drugim największym źródłem zagranicznych inwestycji. W 2024 roku handel pomiędzy oboma krajami osiągnął około 2,8 mld dolarów, z czego eksport Brunei do Chin wyniósł blisko 2,1 mld dolarów. Dla liczącego mniej niż pół miliona mieszkańców sułtanatu współpraca z drugą największą gospodarką świata daje dostęp do kapitału, infrastruktury i ogromnego rynku.
Najbardziej spektakularnym przykładem chińskiej obecności jest kompleks rafineryjno-petrochemiczny Hengyi Industries na wyspie Pulau Muara Besar. Projekt realizowany wspólnie przez chińską Zhejiang Hengyi Group i Brunei stał się jednym z filarów rozwoju przemysłu poza tradycyjnym eksportem ropy i gazu. W 2026 roku rozpoczęto kolejny etap jego rozbudowy. Do początku 2029 roku moce produkcyjne mają wzrosnąć z 8 do 20 mln ton rocznie, co może znacząco zwiększyć znaczenie Brunei na regionalnym rynku paliw i produktów petrochemicznych.
Drugim ważnym obszarem jest Muara Port oraz Brunei–Guangxi Economic Corridor. Chiny wspierają ambicję Brunei, aby wykorzystać swoje położenie na Borneo i przekształcić się w regionalny hub logistyczny. Współpraca obejmuje porty, transport, przemysł, rolnictwo i handel, ale coraz częściej również gospodarkę cyfrową, innowacje oraz turystykę. Podczas kwietniowych rozmów gospodarczych w 2026 roku Pekin zadeklarował dalsze wspieranie chińskich inwestycji, które mają pomóc Brunei w dywersyfikacji gospodarki.
Dla Brunei jest to szczególnie ważne, ponieważ ropa i gaz przez dekady zapewniały krajowi ogromne dochody, ale taki model gospodarczy nie może trwać wiecznie. Strategia Wawasan Brunei 2035 zakłada stworzenie bardziej zróżnicowanej gospodarki opartej na przemyśle, usługach, logistyce, nowych technologiach i kapitale ludzkim. Chiny idealnie wpisują się w tę transformację: mają kapitał, firmy przemysłowe, technologie oraz doświadczenie w realizacji dużych projektów infrastrukturalnych. W maju 2026 roku następca tronu Brunei Al-Muhtadee Billah spotkał się w Pekinie z Xi Jinpingiem, podkreślając strategiczny charakter współpracy obu państw.
Relacja ta pokazuje jednocześnie, jak Chiny budują wpływy w Azji Południowo-Wschodniej poprzez gospodarkę i infrastrukturę. Dla Pekinu Brunei jest niewielkim, ale stabilnym partnerem posiadającym surowce energetyczne i strategiczne położenie nad Morzem Południowochińskim. Dla Brunei Chiny mogą być jednym z głównych źródeł kapitału potrzebnego do stworzenia gospodarki funkcjonującej również w świecie stopniowo odchodzącym od paliw kopalnych. Współpraca daje więc obu stronom konkretne korzyści, ale dla Brunei najważniejsze będzie to, czy chińskie miliardy przełożą się również na lokalne przedsiębiorstwa, miejsca pracy i nowe kompetencje, a nie tylko na kolejne wielkie projekty infrastrukturalne.
